Harmonogram spłat leasingu – jak dopasować raty do firmy

Jaki harmonogram spłat leasingu wybrać?

Harmonogram spłat leasingu to rozpisany w umowie plan wszystkich płatności: opłaty wstępnej, rat leasingowych i wartości wykupu. Choć najczęściej spotyka się raty równe, nie jest to jedyna możliwość. Leasingodawcy przygotowują też harmonogramy z ratami malejącymi, sezonowymi, z okresem karencji na początku czy z wysokim wykupem na końcu.

Wybór harmonogramu wpływa na trzy rzeczy: płynność firmy w poszczególnych miesiącach, rozkład kosztów podatkowych w czasie oraz – w mniejszym stopniu – łączny koszt finansowania. Dobrze dobrany plan spłat sprawia, że maszyna „spłaca się sama”, a raty nie kolidują z cyklem przychodów przedsiębiorstwa.

Pięć najpopularniejszych wariantów harmonogramu

Te warianty można też łączyć – np. raty malejące z niskim wykupem lub wakacje leasingowe z harmonogramem sezonowym. Ostateczny kształt zależy od polityki leasingodawcy i oceny ryzyka.

Raty równe – standard, który nie zawsze jest najlepszy

Raty równe (stałe) to najprostszy model. Co miesiąc płacisz tyle samo, co ułatwia planowanie budżetu i księgowanie. W leasingu operacyjnym raty te są co do zasady kosztem podatkowym w momencie poniesienia, a VAT nalicza się od każdej z nich.

Ten harmonogram dobrze sprawdza się w firmach o stabilnych, przewidywalnych przychodach – np. w zakładach produkcyjnych pracujących na stałych kontraktach czy w firmach usługowych z abonamentowym modelem rozliczeń. Gorzej wypada tam, gdzie wpływy są nierówne lub gdzie maszyna zaczyna zarabiać dopiero po kilku miesiącach od dostawy.

Raty malejące – szybsza spłata kapitału

Raty malejące to harmonogram, w którym część kapitałowa jest stała, a odsetki naliczane od malejącego zadłużenia – w efekcie każda kolejna rata jest niższa. Alternatywnie leasingodawca może ustalić z góry kilka „schodków” obniżających ratę co rok.

Taki układ ma dwie zalety. Po pierwsze, łączny koszt odsetkowy jest zwykle niższy, bo kapitał spłacany jest szybciej. Po drugie, w leasingu operacyjnym koszty podatkowe są wyższe na początku umowy, co może być korzystne dla firmy osiągającej obecnie wysokie dochody. Z drugiej strony pierwsze raty mocno obciążają płynność, dlatego wybierają je raczej firmy z dobrą sytuacją finansową.

Raty sezonowe – spłata w rytmie przychodów

Raty sezonowe to harmonogram, w którym wysokość płatności zmienia się w ciągu roku zgodnie z cyklem działalności firmy. Rolnik może płacić raty po żniwach, a firma drogowa – głównie od wiosny do jesieni. To rozwiązanie wymaga dobrego udokumentowania sezonowości i nie każdy leasingodawca je oferuje. Szczegółowo omawiamy je w osobnym artykule o sezonowych ratach leasingowych.

Wakacje leasingowe – czas na uruchomienie maszyny

Wakacje leasingowe (karencja) to okres na początku umowy, w którym płacisz symboliczne raty lub tylko część odsetkową, bez spłaty kapitału. Najczęściej trwa od kilku do kilkunastu tygodni, czasem dłużej – zależnie od leasingodawcy i rodzaju przedmiotu.

Takie rozwiązanie jest szczególnie przydatne, gdy między dostawą maszyny a pierwszymi przychodami mija sporo czasu. Przykłady:

• linia produkcyjna, która wymaga montażu, rozruchu i szkolenia operatorów,
• centrum obróbcze CNC, dla którego trzeba przygotować programy i zdobyć pierwsze zlecenia,
• żuraw wieżowy kupiony pod kontrakt, który wystartuje za kilka miesięcy,
• maszyna rolnicza kupiona jesienią, która zacznie pracować dopiero wiosną.

Trzeba jednak pamiętać, że karencja nie jest darmowa. Kapitał, którego nie spłacasz na początku, rozkłada się na pozostałe raty, a odsetki naliczają się dłużej. Łączny koszt finansowania będzie więc nieco wyższy niż przy ratach równych. Więcej o maszynach, przy których karencja ma największy sens, przeczytasz na stronie leasing linii produkcyjnych.

Wysoki wykup – niższe raty teraz, większa płatność na końcu

Wartość wykupu (rezydualna) to kwota, za którą po zakończeniu umowy możesz przejąć maszynę na własność. W wielu umowach wynosi symboliczny 1% wartości, ale można ją ustalić wyżej – np. na 10, 20 czy więcej procent, zależnie od polityki leasingodawcy i rodzaju przedmiotu. Im wyższy wykup, tym mniejsza część wartości maszyny jest spłacana w ratach, a więc raty bieżące są niższe.

Wysoki wykup ma sens przede wszystkim przy maszynach, które dobrze trzymają wartość, np. popularnych markach maszyn budowlanych czy ciągnikach. Na koniec umowy firma może:

• wykupić maszynę z własnych środków,
• sfinansować wykup kolejnym leasingiem (np. leasingiem zwrotnym lub refinansowaniem),
• sprzedać prawo do wykupu lub wymienić maszynę na nową – jeśli umowa to przewiduje.

Wysokość wykupu może mieć znaczenie podatkowe, szczególnie przy późniejszej sprzedaży maszyny. Zasady wykupu i jego konsekwencje omawiamy w artykule wykup maszyny po leasingu.

Opłata wstępna – pierwszy element harmonogramu

Choć mówiąc o harmonogramie, myślimy głównie o ratach, jego ważną częścią jest też opłata wstępna. To pierwsza wpłata na rzecz leasingodawcy, zwykle wyrażona w procentach wartości netto maszyny. W wielu przypadkach możliwy jest leasing nawet bez wkładu własnego, ale wyższa opłata wstępna obniża raty i może poprawić ocenę wniosku.

Wysokość opłaty wstępnej warto dobrać razem z pozostałymi parametrami. Kilka zależności:

• Wysoka opłata wstępna + niski wykup – niskie raty bieżące i brak dużej płatności na końcu, ale spory wydatek na starcie.
• Zerowa opłata wstępna + raty równe – maksymalne zachowanie gotówki, przy nieco wyższych ratach.
• Niska opłata wstępna + wysoki wykup – najniższe obciążenie w trakcie umowy, ale konieczność zaplanowania finansowania wykupu.

W leasingu operacyjnym opłata wstępna co do zasady stanowi koszt uzyskania przychodu, co może mieć znaczenie przy planowaniu podatków na dany rok. Więcej o jej wysokości przeczytasz w artykule wkład własny w leasingu maszyn.

Przykład: jak harmonogram zmienia raty?

Poniższe liczby są przykładowe i uproszczone. Dotyczą maszyny o wartości 400 000 zł netto, finansowanej na 60 miesięcy z opłatą wstępną 10%. Rzeczywiste raty zależą od kosztu finansowania ustalanego indywidualnie przez leasingodawcę.

Widać, że wysoki wykup obniża ratę bieżącą o ponad tysiąc złotych miesięcznie, ale na koniec trzeba przygotować 80 000 zł. Wakacje leasingowe dają oddech na starcie, za to podnoszą późniejsze raty. Wstępne wyliczenia możesz zrobić w kalkulatorze leasingowym Avanti Finance.

Jak dobrać harmonogram do sytuacji firmy?

Przykładowe dopasowania: firma produkcyjna z rosnącymi zamówieniami może wybrać wakacje leasingowe na czas rozruchu, a następnie raty równe. Wykonawca robót ziemnych – raty sezonowe z niższymi płatnościami zimą. Firma transportowa planująca wymianę sprzętu co kilka lat – wysoki wykup i niższe raty bieżące. Rentowna spółka z dużym dochodem – raty malejące, by szybciej zaliczyć koszty i spłacić kapitał.

Dlaczego warto porównać harmonogramy u brokera?

Każdy leasingodawca ma inną politykę wobec nietypowych harmonogramów. Jeden chętnie przygotuje raty sezonowe, ale ograniczy wysokość wykupu; inny zaakceptuje karencję tylko przy nowych maszynach. Avanti Finance – niezależny broker działający od 2014 roku – porównuje oferty największych firm leasingowych w Polsce i pomaga znaleźć harmonogram dopasowany do Twojego biznesu. Firmom budowlanym polecamy też stronę leasing dla budownictwa, a ogólne zasady leasingu maszyn opisujemy w przewodniku leasing maszyn. Jeśli chcesz zrozumieć pojęcia takie jak wartość rezydualna czy karencja, zajrzyj do słownika leasingowego.

Pamiętaj, że ostateczna decyzja o akceptacji harmonogramu zawsze należy do firmy leasingowej. Usługa brokera jest dla klienta bezpłatna.